Wetenschappen en techniek

Ark of Inquiry

Jongeren bewust maken van verantwoordelijk onderzoek en innovatie door onderzoekend leren.

Bekijk het interview met Martine Scheepers (leerkracht Mosa-RT Maaseik) en Johan Ardui (teamleider expertisecel Art of Teaching UCLL) tijdens de Ark of Inquiry final conference, op 20 november 2017 in Parijs.

Europa heeft nood aan verantwoordelijke, innovatieve wetenschappers. Daarom zouden leerlingen aangemoedigd moeten worden om al op jonge leeftijd onderzoeksvaardigheden te verwerven.

Het project Ark of Inquiry richt zich tot jongeren tussen 7 en 18 jaar. Door op jonge leeftijd verschillende onderzoeksactiviteiten uit te voeren, inspirerende wetenschappelijke artikels te lezen en actief over wetenschappelijke onderwerpen te communiceren, vergroot de kans dat jongeren voor een wetenschappelijke carrière zullen kiezen. 

Het project wil onderzoeksgerichte activiteiten op grote schaal promoten, zodat ze toegankelijker worden en geïmplementeerd kunnen worden in het Europese wetenschapsonderwijs. 

Het doel van Ark of Inquiry is om jongeren te engageren voor wetenschap en verantwoordelijk onderzoek, om ze onderzoekscompetenties te doen verwerven en ze het onderzoeksproces te laten ervaren via verschillende activiteiten:

  • wetenschappelijke artikels lezen;
  • problemen, onderzoeksvragen en hypothese formuleren;
  • observaties en experimenten plannen en uitvoeren;
  • data analyseren;
  • besluiten en veronderstellingen trekken. 

Daarom heeft het project activiteiten rond onderzoekend leren verzameld en op het Ark of Inquiry-platform beschikbaar gemaakt. Maak deel uit van de Ark of Inquiry-community door een account aan te maken en vind een waaier aan interessante onderzoekende activiteiten en leermaterialen!

Toolbox voor leraren

Nieuwsbrieven:

Partners:

  • University of Tartu, Estonia       
  • Ellinogermaniki Agogi, Greece 
  • University of Turku, Finland      
  • University of Cyprus, Cyprus    
  • The United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization, Venice, Italy        
  • HAN University of Applied Sciences, Netherland            
  • Bundesministerium für Bildung und Frauen, Austria     
  • Humboldt-Universität zu Berlin, Germany         
  • Bahcesehir Egitim Kurumları Anonim Şirketi (BEKAS), Turkey    
  • Ecole de l’ADN – Nîmes, France              
  • Katholieke Hogeschool Limburg, Belgium           
  • Hungarian Research Teachers' Association, Hungary     
  • AHHAA Science Centre, Estonia

Ark of Inquiry
Project Gegevens
01-03-2014
01-03-2018
EU FP7
Prof. dr. Margus Pedaste, University of Tartu, Estonia
www.arkofinquiry.eu
afgewerkt
Share:

Onderzoeksreflector, een case-based vakdidactiek van onderzoekend leren

Geen leraar zonder de liefde voor het vak. Maar kan je de liefde voor je vak ‘oefenen’? Is die onder woorden te brengen? Is die dimensie zichtbaar te maken?

Dit project versterkt de didactiek van onderzoekend leren in de lerarenopleiding basis- en secundair onderwijs door cases te ontwikkelen die de klemtoon leggen op:

  • overgang tussen de verschillende onderwijsniveaus (kleuter, lager en secundair)
  • interdisciplinair kader voor wetenschappen, techniek, engineering en wiskunde (STEM-onderwijs)
  • kennisontwikkeling en uittesten van de cases in de lerarenopleiding
  • implementatie in de scholen

De output van het project is:

  • Een didactische handleiding voor onderzoekend leren met het oog op interdisciplinair STEM-onderwijs
  • 12 cases met concrete onderwerpen, analyse- en reflectietaken. 2 cases die focussen op onderzoekend leren voor de jongste kleuters, 2 cases voor de overgang van kleuter naar lager onderwijs , 4 cases voor oudere kinderen van het lager onderwijs, 4 cases voor 1ste en 2de graad van het secundair onderwijs
  • Gebruikswijzer met concrete suggesties voor gebruik in de lerarenopleiding
  • Webplatform waarop de 12 cases (praktijkvoorbeelden met bijhorende analyse- en reflectietaken), de didactische handleiding en de gebruikswijzer worden beschikbaar gesteld. Mogelijkheden tot feedback.
  • Het webplatform zal de mogelijkheid in zich dragen om feedback te geven, uit te breiden en om af te stemmen met aanverwante initiatieven, zoals het SoE-projectvoorstel ‘Wetenschapsreflex’

Methode:

In een cyclus van ontwerponderzoek worden de cases uitgetest in de lerarenopleidingen.
Afstemming met SoE-projecten zoals Wetenschapsreflex en Onderzoek in Beweging.

Project Gegevens
01-09-2014
01-08-2016
Expertisenetwerk School of Education Associatie KU Leuven
Vives – Wetenschappelijk Denken
Thomas More
lopend
Share:

Elektriciteit Hout-Bouw-Mechanica: lessenreeks

Kortlopende opleiding elektriciteit voor vakleerkrachten houtbewerking, ruwbouw en mechanica die geconfronteerd worden met de integratie van elektriciteit in de derde graad. Inhoudelijk is deze opleiding gebaseerd op leerplannen elektriciteit van de betrokken afdelingen.

Met behulp van moderne media en een goed uitgerust vaklokaal, bieden wij je een theoretisch/praktisch leertraject aan, met tal van vakdidactische tips. 

Via een projectmatige aanpak vanuit vier geïntegreerde projecten - tuinhuis, keuken, bureel, ruwbouw - wordt elk hoofdthema telkens aangevuld met nieuwe theoretische en technologische begrippen. Tijdens het praktische gedeelte ligt de nadruk op zelf uitvoeren op een speciaal didactisch paneel.

Programma

De technologische begrippen in deze opleiding worden aangebracht vanuit reële situaties die elke cursist zich kan voorstellen en die overeenkomen met de eigen leefwereld. 

Bekijk hieronder een preview (in PDF) van het inhoudsoverzicht door op onderstaande links te klikken. 
Om de PDF-files te kunnen lezen, heb je Adobe Reader nodig. Download het programma hier gratis. 

Project Gegevens
05-11-2014
26-11-2014
Leerkrachten derde graad in de afdelingen houtbewerking, ruwbouw, mechanica - Leerkrachten uit andere afdelingen met interesse voor elektriciteit - Lerarenopleiders - Technisch Adviseurs - Andere geïnteresseerden
UC Leuven-Limburg (fusiehogeschool KHLim, KHLeuven en Groep T)
Groep Lerarenopleiding, campus Diepenbeek
Agoralaan Gebouw B, Blok R (De Ark)
3590 Diepenbeek
Lokaal R 0.20 (Vaklokaal Elektriciteit)

Woensdag 5 november 2014
Woensdag 12 november 2014
Woensdag 19 november 2014
Woensdag 26 november 2014
Telkens van 13u00 tot 16u00

René Peeters
180 euro, cursusteksten inbegrepen
Schrijf je hier in.
freja.vandeborg@ucll.be 011/180 460

Klik op de link voor een wegbeschrijving en een plannetje van de campus.

Delen:

Hands on LED's: lessenreeks 2015

Korte maar krachtige lessenreeks van vier woensdagen voor leerkrachten eerste graad techniek en andere geïnteresseerden.

In een goed uitgerust vaklokaal elektriciteit ontdek je al experimenterend de eigenschappen van LED's. We laten je kennismaken met de nieuwe LED-technologie en hoe je er met je leerlingen mee kan omgaan. Ons doel is om je meer achtergrond en inzicht te geven in de elektrische basisbegrippen en de eigenschappen van LED's. Zo kan je je leerlingen beter coachen tijdens hun projecten met LED's.

De lessenreeks gaat uit van een theoretische basis, maar de nadruk ligt op de praktijk: zelf ervaren, ontdekken, inzien en begrijpen.

Bekijk de preview van Module 1: De LED als component
Bekijk de preview van Module 2: De LED met voorschakelweerstand
Bekijk de preview van Module 3: LED's in serie en parallel
Bekijk de preview van Module 4: Gemengde schakelingen

 

 

 

 

Project Gegevens
14-01-2015
04-02-2015
Leerkrachten eerste graad secundair onderwijs. Alle geïnteresseerden in LED-technologie.
UC Leuven-Limburg (fusiehogeschool KHLim, KHLeuven en Groep T)
Groep Lerarenopleiding, campus Diepenbeek
Agoralaan Gebouw B, Blok R (de Ark)
3590 Diepenbeek
Lokaal R 0.20

Woensdag 14 januari 2015
Woensdag 21 januari 2015
Woensdag 28 januari 2015 
Woensdag 4 februari 2015 
Telkens van 13u00 tot 16u00

René Peeters
160 euro, inclusief cursusmateriaal
Schrijf je hier in.
freja.vandeborg@ucll.be 011/180 460

Klik op de link voor een wegbeschrijving en een plannetje van de campus.

Delen:

Hoe veranderen stoffen?

Stofveranderingen in 9 projecten - 90 proeven
Proefjes met lekkere en (on)gezonde voedingsmiddelen

Het onderscheid tussen een fysische en chemische reactie, de wetten bij chemische reacties, het balanceren van reacties, de energetische aspecten, de snelheid van een chemische reactie, soorten chemische reacties,... Al de begrippen die de leerplannen chemie/natuurwetenschappen hierover aangeven, willen we illustreren aan de hand van negen projecten, met telkens een tiental (eenvoudige) proefjes met (on)gezonde voedingsmiddelen. 

Tijdens de navorming bieden we eenvoudige experimenten, demo's, tips en uitgewerkte laboverslagen volgens OVUR aan, die bruikbaar zijn bij het behandelen van begrippen over stofveranderingen. 

Het voorgesteld materiaal wordt door studenten chemie OF2 via stations aangeboden.

  • Proefjes met chocolade
  • Proefjes met cola
  • Proefjes met gummibeertjes
  • Proefjes met snoep
  • Proefjes met thee en koffie
  • Proefjes met aardappelen
  • Proefjes met fruit en groeten
  • Proefjes met citroenen
  • Proefjes met rode kool

Bekijk hier het volledige programma! 

Project Gegevens
11-05-2015
Leerkrachten chemie en natuurwetenschappen
UC Leuven-Limburg (fusiehogeschool KHLim, KHLeuven en Groep T)
Groep Lerarenopleiding, campus Diepenbeek
Agoralaan Gebouw B, Blok R (De Ark)
3590 Diepenbeek

Maandag 11 mei 2015
van 9.30 u. tot 16.00 u.

Filip Poncelet + studenten chemie OF2
85 euro
Schrijf je hier in.
freja.vandeborg@ucll.be 011/180 460

Klik op de link voor een wegbeschrijving en een plannetje van de campus.

Delen:

Veilig werken in een labo chemie/wetenschappen

In deze sessie worden experimenten, web 2.0-toepassingen, didactisch materiaal, tips en spellen voorgesteld door de studenten chemie OF3.

De voorschriften om veilig te werken in een labo, de basishandelingen, het gebruik van chemische stoffen, de afvalbehandeling, de studie van etiketten, het stockbeheer, het omgaan met labomateriaal, het labo evalueren, het simuleren van experimenten, ….

Tijdens de navorming bieden we eenvoudige experimenten en demo’s, spellen, uitgewerkte web 2.0-toepassingen, simulaties, uitgewerkt didactisch materiaal, oefeningen, beeldmateriaal en tips aan, die bruikbaar zijn bij een eerste kennismaking door leerlingen van een labo chemie/wetenschappen.

Het voorgesteld materiaal wordt door studenten chemie OF3 via een achttal stations aangeboden.

Bekijk het volledige programma

Project Gegevens
13-03-2015
Leerkrachten chemie en natuurwetenschappen
UC Leuven-Limburg (fusiehogeschool KHLim, KHLeuven en Groep T)
Groep Lerarenopleiding, campus Diepenbeek
Agoralaan Gebouw B, Blok R (De Ark)
3590 Diepenbeek

Vrijdag 13 maart 2015
van 9.30 u. tot 16.00 u.

Filip Poncelet + studenten chemie OF3
85 euro
Schrijf je hier in.
freja.vandeborg@ucll.be 011/180 460

Klik op de link voor een wegbeschrijving en een plannetje van de campus.

Delen:

Wat is chemie/wetenschap? in 103 Web-tools

Tijdens deze navorming bieden we eenvoudige experimenten en demo's, spellen, uitgewerkte web 2.0-toepassingen, simulaties, uitgewerkt didactisch materiaal, oefeningen, beeldmateriaal en tips aan, die bruikbaar zijn bij een eerste kennismaking van leerlingen met natuurwetenschappen en/of chemie.

Wat is chemie/fysica/biologie?
Wat is materie?
Wat is een eigenschap?
Hoe kunnen we mengsels indelen?
Welke soorten zuivere stoffen zijn er?
Wat zijn modellen en hoe kunnen we ze aanwenden?

Al het aangeboden materiaal is toegepast op:

  • Scheidingstechnieken
  • Soorten mengsels
  • Zuivere stoffen
  • Atoom- en molecuulmodellen
  • Onderscheid fysica/chemie/biologie
  • Symbolen en formules
  • Aggregatietoestanden en faseovergangen
  • ...

Heel wat voorgesteld materiaal is ook bruikbaar in de wetenschapsvakken, natuurwetenschappen en wetenschappelijk werk.

Het materiaal wordt door studenten chemie OF2 en OF3 via een tiental stations aangeboden. Je ontvangt een syllabus, waarin de proeven beschreven staan, een CD-rom met naast de cursustekst nog heel wat extra didactisch materiaal en een lijst van interessante links over het onderwerp.

Programma

09.30 - 09.45 u.: Ontvangst met koffie
09.45 - 10.00 u.: Verwelkoming en indeling groepen
10.00 - 11.45 u.: Doorlopen van vier workshops
11.45 - 12.45 u.: Middagmaal
12.45 - 14.15 u.: Doorlopen van drie workshops
14.15 - 14.30 u.: Koffiepauze
14.30 - 15.45 u.: Doorlopen van drie workshops
15.45 - 16.00 u.: Evaluatie en afronding

Bekijk ook het gedetailleerde programma!

Project Gegevens
27-11-2014
Leerkrachten chemie, natuurwetenschappen, wetenschappelijk werk,...
UC Leuven-Limburg (fusiehogeschool KHLim, KHLeuven en Groep T)
Groep Lerarenopleiding, Campus Diepenbeek
Agoralaan Gebouw B, Blok R (De Ark)
3590 Diepenbeek

27 november 2014
van 9.30 u. tot 16.00 u.

Filip Poncelet
85 euro
Schrijf je hier in.
freja.vandeborg@ucll.be 011/180 460

Klik op de link voor een wegbeschrijving en een plannetje van de campus.

Delen:

Vakdidactiek Natuurwetenschappen

Kunnen we een aantal kenmerken uitwerken waaraan een goede vakdidactiek natuurwetenschappen moet voldoen? Kunnen deze kwaliteitskenmerken in praktijkvoorbeelden verduidelijkt worden?

Natuurwetenschappen komt als vak in het secundair onderwijs voor als een clustering van fysica, chemie en biologie in richtingen met wetenschappelijke geletterdheid als hoofddoelstelling. De clustering tot natuurwetenschappen biedt pedagogische en inhoudelijke kansen, maar de situatie is ook problematisch omdat een dergelijke vakdidactiek zich op het spanningsveld bevindt tussen gemeenschappelijkheid en eigenheid van de disciplines. Een vakdidactische traditie om daarmee om te gaan ontbreekt grotendeels in tegenstelling tot die van de vakken apart.

Vakdidactiek natuurwetenschappen speelt in op deze problematiek en geeft aanzetten voor een vakdidactische ontsluiting voor natuurwetenschappen. Het resultaat van het project is een interdisciplinair model, dat een zinvolle structuur biedt voor de vakdidactiek natuurwetenschappen. Dat model wordt in de publicatie Vakdidactiek Natuurwetenschappen uitgewerkt aan de hand van acht kwaliteitsindicatoren. Het model wordt verder geïllustreerd door bruikbare leermaterialen voor het hedendaagse thema 'Co2 en klimaat'. De gids biedt inspiratie voor docenten en studenten in de geïntegreerde lerarenopleiding, maar ook voor leerkrachten secundair onderwijs die zich vragen stellen bij de didactiek van het vak natuurwetenschappen.

Beide foto’s uit de nascholing ‘CO2 en klimaat’, KHLim 2013, georganiseerd in het kader van het project Vakdidactiek Natuurwetenschappen.

Publicatie

  • Clijmans, L., De Smet, E., Frans, R., Poncelet, F., Tamassia, L., Vyvey, K. (2013). Inspiratiegids Vakdidactiek Natuurwetenschappen. 

De Inspiratiegids Vakdidactiek Natuurwetenschappen kan via freja.vandeborg@ucll.be besteld worden aan €20 (incl. BTW, excl. verzendkosten)

Voor docenten die de gids als cursusmateriaal voor hun studenten willen invoeren, geldt een studentenprijs van €15 (excl. verzendkosten), op voorwaarde dat de gidsen voor de hele groep ineens worden besteld en in één factuur worden afgehandeld. Verzendkosten kunnen eventueel vermeden worden indien afspraken worden gemaakt over afhalen.

Project Gegevens
01-09-2011
31-08-2013
Expertisenetwerk School of Education Associatie KU Leuven
Renaat Frans (KHLim)
  • KHLim: Filip Poncelet en Laura Tamassia
  • KHLeuven: Els Desmet en Linda Clijmans
  • KHKempen: Katrien Vyvey
Vakdidactiek Natuurwetenschappen
afgewerkt
Share:

MeerSTEMmiG - Leergemeenschap voor een meerstemmige vakdidactiek voor Science, Technology, Engineering en Mathematics

Het project gaat de uitdaging aan om meerSTEMmige vakdidactiek te ontwerpen en uit te testen, die zowel recht doet aan de eigen klankkleur van de afzonderlijke wiskundige, wetenschappelijke en technische disciplines, als aan hun samenspel in de hedendaagse moderne samenleving.

Aanleiding

In Vlaanderen en Europa staat de hernieuwing van het STEM-onderwijs - de verzamelnaam voor de technische en exact wetenschappelijke vakken - hoog op de beleidsagenda. In een samenleving die verdere innovatie wil stimuleren is er nood om de interesse en de kennis van leerlingen voor de STEM-vakken te stimuleren. 
Het project MeerSTEMmiG gaat in op de concrete vakdidactische vraag van verschillende scholen om hun STEM-curriculum te herdenken en te hernieuwen.

Doelstellingen

Het ontwerpen van een coherente en relevante STEM-didactiek
Alhoewel de verzamelnaam STEM (Science, Technology, Engineering, Mathematics) vaak wordt gebruikt in de literatuur, is er nood om een didactiek en een leerlijn uit te werken, die zowel recht doet aan de afzonderlijke disciplines, als aan de interacties tussen deze disciplines.

Het concretiseren van de overkoepelende STEM-didactiek in concrete leermaterialen

Het uittesten van de ontworpen STEM-didactiek in de dagdagelijkse schoolpraktijk
Het effect van de ontworpen STEM-didactiek op de leermotivatie en de leerresultaten van de leerlingen wordt gemeten via een pre- en een post-test.

Het verbinden van de vakdidactische expertise van lerarenopleiders en de praktijkexpertise van leraren uit het secundair onderwijs via een leergemeenschap
Binnen MeerSTEMmiG wordt een wisselwerking tussen de vakdidactische expertise van de lerarenopleiders en de leraren secundair onderwijs gestimuleerd. Via een intensief coachingstraject worden leraren opgeleid om op basis van de STEM-didactiek zelf lesmaterialen te ontwerpen en uit te testen en hun ervaringen te delen. 

MeerSTEMmig Atomiummodel

In de MeerSTEMmige visie op de vakdidactiek van wetenschappen en techniek stellen de bollen de wetenschappers en technici voor, die elk vanuit hun eigen specialiteit met elkaar samenwerken. De verbindingen tussen de bollen, de verbindingen tussen de mensen en de disciplines maken dat het Atomium ontstaat. 
Wetenschappers en technici kijken op hun eigen manier naar de werkelijkheid, maar durven ook gaan voor de interactie waaruit iets nieuws kan ontstaan. 

Verwachte uitkomsten

  • Overkoepelende visie op STEM-didactiek
  • Uitdagende en relevante STEM-leermaterialen die direct bruikbaar zijn in de klaspraktijk
  • Onderzoeksrapport over de leereffecten van de ontworpen STEM-didactiek
  • Uitrol van een professional learning community voor STEM-didactiek in een samenwerking tussen de lerarenopleiding en het secundair onderwijs

Betrokken vakdidactische experten UC Leuven-Limburg

  • Erica Andreotti, vakdidacticus fysica voor de rol van fysica in Science
  • Ann Emonds, vakdidacticus techniek voor de rol van Technology
  • Renaat Frans, vakdidacticus fysica voor de rol van fysica in Science, voor Maths en voor de ondersteunende expertise van senior onderzoeker
  • Filip Poncelet, vakdidacticus chemie voor de rol van chemie in Science
  • Ivo Jansen, vakdidacticus techniek voor de rol van Technology
  • Johan Goyvaerts, vakdidacticus mechnica voor de rol van Engineering (2014-2015)
  • Joris Lambrechts, voor het inbrengen van expertise omtrent de meting van de leermotivatie van de leerlingen (zelf-determinatie-theorie) (2014-2015)

Partners

Deelnemende secundaire scholen 2014-2015:

  • Sint-Jozefinstituut, Genk
  • Onze-Lieve-Vrouwlyceum, Genk
  • Sint-Jan Berchmanscollege, Genk
  • Sint-Gummaruscollege, Lier
  • Heilig Graf Instituut, Turnhout
  • Sint-Aloysiusinstituut, Geel
  • 't Peperstraatje, Geel
  • Sancta Maria Instituut, Kasterlee
  • GO! Middenschool, Geel
  • Technisch Instituut Sint-Michiel, Bree
  • Agnetendal, Peer
  • Middenschool Heilig Hartinstituut, Bree
  • Campus De Helix, Maasmechelen

Diocesane Pedagogische Begeleidingsdienst Hasselt:

  • Wim Peeters, fysica
  • Peter Bogaerts, techniek

Deelnemende scholen 2015-2016:

  • Pius X Middenschool, Tessenderlo
  • Talentenschool, Turnhout
  • Provinciale Middenschool, Diepenbeek
  • Vrij Technisch Instituut, Lier
  • Sint-Gabriëlcollege, Boechout
  • Immaculata-Instituut, Sint-Michiels (Brugge)
  • Sint-Vincentiusmiddenschool, Lanaken
  • Petrus&Paulus Campus West, Oostende
  • Sint-Martinusscholen, Herk-de-Stad
  • GO! Middenschool Domein Speelhof, Sint-Truiden

De leergemeenschap MeerSTEMmiG wordt ook voor het project Ark of Inquiry ingezet. 

In samenwerking met de Cosmodrome in Genk. 

Project Gegevens
01-09-2014
31-08-2015
UC Leuven-Limburg
UC Leuven-Limburg
afgewerkt
Share:

PATHWAY. The Pathway to Inquiry Based Science Education

Hoe breng je onderzoekend leren in de wetenschapsles? Vind innovatieve ideeën en didactische scenario’s op www.pathway-project.eu

PATHWAY heeft experten in educational research, scholengemeenschappen, wetenschappers, beleidsmakers en curriculumontwikkelaars samengebracht om onderzoekend leren te promoten in het wetenschapsonderwijs voor basis- en middelbare school.

De concrete activiteiten van het project werden georganiseerd volgens vier categorieën:

  • Activiteiten gebaseerd op onderzoekend leren voor scholen
  • Scholen verbinden met wetenschapscentra
  • Scholen verbinden met wetenschappelijk onderzoek
  • Professionele ontwikkeling van de leraar

De Katholieke Hogeschool Limburg is partner geweest in Pathway, en heeft vooral een bijdrage gegeven aan het luik ‘Scholen verbinden met wetenschappelijk onderzoek’.

Project Gegevens
01-01-2011
01-12-2013
Europese Commissie, FP7 Science and Society project
University of Bayreuth (DE)
24 Europese en 1 Amerikaanse partner.
Zie www.pathway-project.eu/pathway-partners
www.pathway-project.eu
afgewerkt
Share:

Pagina's